1. Bối Cảnh Và Mục Tiêu Sửa Đổi Luật Thuế GTGT

Việc sửa đổi Luật Thuế Giá trị gia tăng (GTGT) lần này không chỉ là cập nhật kỹ thuật mà còn là bước đi chiến lược nhằm:

• Tăng Tính Đồng Bộ: Khắc phục những vướng mắc và chồng chéo giữa Luật Thuế GTGT hiện hành với các luật chuyên ngành khác (ví dụ: Luật Đất đai, Luật Quản lý Thuế).

• Mở Rộng Cơ Sở Thuế: Thu hẹp phạm vi các đối tượng không chịu thuế, từ đó tăng nguồn thu ngân sách nhà nước một cách bền vững.

• Hỗ trợ Hoạt Động Sản Xuất Kinh Doanh: Bổ sung, làm rõ các quy định về hoàn thuế, đặc biệt là các dự án đầu tư để thúc đẩy sản xuất và xuất khẩu.

  

2. Thời Điểm Hiệu Lực Chính Thức Và Lý Do Lùi Thời Gian

2.1. Mốc Thời Gian Quy Định: 01/01/2026

Toàn bộ Luật Thuế Giá trị gia tăng sửa đổi năm 2025 đã được Quốc hội thống nhất thông qua và sẽ chính thức có hiệu lực thi hành từ ngày 01 tháng 01 năm 2026.

2.2. Phân Tích Lý Do Lùi Hiệu Lực

Việc lùi thời điểm thi hành trong khoảng gần một năm (sau khi thông qua) là để giải quyết yêu cầu cấp thiết về mặt pháp lý và hành chính:

• Xây dựng Nghị Định, Thông Tư Hướng Dẫn: Đây là nhiệm vụ trọng tâm của Chính phủ và Bộ Tài chính. Việc thay đổi một luật thuế lớn đòi hỏi phải có các văn bản dưới luật chi tiết (Nghị định, Thông tư) để cụ thể hóa các điều khoản mới về phương pháp tính thuế, đối tượng chịu/không chịu thuế, và quy trình kê khai, nộp, hoàn thuế.

• Đảm Bảo Tính Thống Nhất: Cần thời gian để các cơ quan quản lý thuế và doanh nghiệp làm quen, đào tạo và cập nhật phần mềm quản lý, tránh tình trạng áp dụng sai sót hoặc không đồng bộ trên phạm vi toàn quốc.

• Tránh Xáo Trộn Thị Trường: Nếu áp dụng quá nhanh, có thể gây ra những xáo trộn lớn về giá cả, hợp đồng và kế hoạch kinh doanh của doanh nghiệp.

2.3. Khả Năng Áp Dụng Sớm Các Chính Sách Ưu Đãi

Đáng chú ý, để kịp thời hỗ trợ nền kinh tế, các điều khoản mang tính khuyến khích, giảm gánh nặng thuế (như các chính sách về giảm thuế suất), có thể được Quốc hội xem xét cho phép áp dụng sớm hơn ngày 01/01/2026 thông qua một Nghị quyết riêng biệt.

3. 03 Bước Chuẩn Bị Chi Tiết Mà Doanh Nghiệp Cần Thực Hiện

Với mốc 01/01/2026 đã được ấn định, Hãng luật Lộc Phát Tiến khuyến nghị doanh nghiệp nên bắt tay vào 03 bước chuẩn bị sau:

Bước 1: Rà Soát Và Phân Loại Sản Phẩm/Dịch Vụ

• Phân Tích Đối Tượng Chịu Thuế Mới: Kiểm tra xem các sản phẩm/dịch vụ hiện tại của doanh nghiệp có bị chuyển đổi từ đối tượng không chịu thuế sang chịu thuế, hoặc thay đổi mức thuế suất hay không.

• Điều Chỉnh Hợp Đồng: Rà soát các hợp đồng dài hạn có điều khoản về thuế GTGT để bổ sung hoặc điều chỉnh nhằm tránh tranh chấp và rủi ro tài chính khi Luật mới có hiệu lực.

Bước 2: Chuẩn Bị Về Kỹ Thuật Kế Toán

• Cập Nhật Phần Mềm: Đảm bảo hệ thống kế toán, phần mềm hóa đơn điện tử sẵn sàng cập nhật các mức thuế suất mới và phương pháp tính thuế mới nhất.

• Đào Tạo Nhân Sự: Tổ chức đào tạo cho đội ngũ kế toán, bán hàng và quản lý về các thay đổi trong quy trình lập hóa đơn, kê khai và hạch toán thuế theo Luật mới.

Bước 3: Lập Kế Hoạch Vốn và Hoàn Thuế

• Kế Hoạch Dòng Tiền: Dự tính các tác động tiềm ẩn đến dòng tiền nếu doanh nghiệp phải thay đổi nghĩa vụ nộp thuế hoặc nếu quy định về hoàn thuế được siết chặt/nới lỏng.

• Tận Dụng Ưu Đãi: Chuẩn bị hồ sơ để tận dụng tối đa các chính sách giảm thuế suất (nếu được áp dụng sớm) hoặc các điều kiện hoàn thuế mới.

Luật Thuế Giá trị gia tăng sửa đổi 2025 là một cột mốc quan trọng. Việc nắm vững mốc thời gian 01/01/2026 và chủ động chuẩn bị sẽ là yếu tố quyết định sự ổn định và tuân thủ của doanh nghiệp trong tương lai.